Waga dźwigowa, waga hakowa, waga platformowa - jak wybrać?

Produkcja, handel i transport to dziedziny przemysłu, które wymagają stosowania dedykowanych urządzeń służących do pomiaru wagi ładunków charakteryzujących się dużą masą i gabarytami. Dla tych celów powstają wyspecjalizowane wagi o dedykowanej konstrukcji, przystosowane do pomiarów materiałów o określonych parametrach, a często również przystosowane do współpracy z innymi urządzeniami.


Rys. 1. Zastosowanie wagi samochodowej.

Jaką wagę zastosować do pomiaru ładunków wielkomasowych?

Urządzeniami powszechnie stosowanymi w sytuacjach wymagających pomiaru ładunków wielkomasowych lub wielkogabarytowych są wagi dźwigowe, platformowe, paletowe oraz samochodowe. Najszerzej stosowane są wagi platformowe, przystosowane do stawiania na posadzce hal i magazynów oraz ważenia ładunków luzem, różnie zapakowanych oraz na paletach. Równie popularne są wagi o konstrukcji uwzględniającej budowę standardowej palety stosowanej w transporcie, zwane wagami paletowymi.  

Czym się różni waga dźwigowa od wagi samochodowej?

Do pomiarów ładunków o dużej masie i parametrach kształtu uniemożliwiających zastosowanie standardowej wagi są wagi dźwigowe oraz samochodowe. Pierwsze mają konstrukcję wynikającą z ich przeznaczenia do współpracy z hakiem dźwignicy –  suwnicy, żurawia, bramki warsztatowej. Stosowane jako element pośredniczący między hakiem dźwignicy i ładunkiem, pozwalają dokonać pomiaru ładunków o masie sięgającej nawet 100 ton. Wagi samochodowe z kolei, zwane też wagami podkładkowymi, służą do ważenia pojazdów metodą „oś po osi”, polegającej na obliczaniu całkowitej masy pojazdów przez badanie nacisku poszczególnych jego osi na podłoże.

Czym jest legalizacja wagi?

Legalizacja w świetle ustawy „Prawo o miarach” z dnia 11 maja 2001 roku oznacza „zespół czynności obejmujących sprawdzenie, stwierdzenie i poświadczenie dowodem legalizacji, że przyrząd pomiarowy spełnia wymogi metrologiczne” [1]. W praktyce przemysłowej oraz handlowej wyróżnione są sytuacje, które wymagają zastosowania urządzeń, które przeszły proces legalizacji.

Kiedy wymagana jest legalizacja wagi?

Zgodnie z rozporządzeniem z 2003 roku „prawnej kontroli metrologicznej” musi podlegać każda waga stosowana do określania masy:

- w obrocie handlowym,
- będącej podstawą obliczania opłat targowych, ceł, podatków, premii, upustów, kar, wynagrodzeń, odszkodowań lub podobnych rodzajów opłat,
- podczas stosowania przepisów prawnych oraz przy wydawaniu opinii w postępowaniach sądowych przez biegłych i ekspertów,
- pacjenta w praktyce medycznej w celu monitorowania, diagnozowania i leczenia,
- przy sporządzaniu lekarstw wydawanych na receptę w aptekach,
- w trakcie analiz przeprowadzanych przez laboratoria medyczne i farmaceutyczne,
- przy paczkowaniu towarów.


Rys. 2. Waga hakowa dźwigowa.

Kiedy legalizacja wagi nie jest wymagana?

Legalizacji nie podlegają wagi używane we wszystkich innych dziedzinach, np. w sporcie i wynikach sportowych, do użytku domowego, pomiarach geologicznych, wewnętrznej kontroli towarów oraz w ramach systemów zapewnienia jakości. Warto pamiętać, że wagi tego typu mogą mieć mniejszą dokładność i powtarzalność wyników oraz być podatne na czynniki pogodowe. 


Rys. 3. Tabliczka legalizacji wagi na urządzeniu.

Jak długo ważna jest legalizacja wagi?

Nowa waga jest opatrzona legalizacją pierwotną, wydawaną przez producenta lub dystrybutora i jest ważna przez 3 bądź więcej lat w zależności od typu wagi. Gdy okres ten się skończy, należy dokonać tzw. legalizacji wtórnej, która jest ważna już tylko przez dwa lata (25 miesięcy). Utrata ważności legalizacji wagi następuje również np. w sytuacjach, gdy nastąpi zmiana instalacji lub miejsca użytkowania, w którym była dokonana legalizacja, w przypadku uszkodzenia cech legalizacji albo cech zabezpieczających legalizację, a także po naprawie urządzenia. 

Kto i jak wydaje legalizację wagi?

Należy pamiętać o tym, że producent wagi nie wydaje żadnego dokumentu zaświadczającego o legalizacji wagi. Fakt przejścia tego procesu odnotowywany jest bezpośrednio na samym urządzeniu w postaci: tabliczki znamionowej z pełnym opisem urządzenia,  znak CE oraz numer jednostki notyfikowanej, zielony znak metrologiczny M oraz cztery plomby uniemożliwiające dostęp do zworki kalibracyjnej i dostęp do podzespołów elektronicznych wagi. 

Sprawdzenia oraz legalizacji wagi dokonuje instytucja do tego uprawniona – Urząd Miar, posiadający swoje oddziały terenowe w całej Polsce. Po wygaśnięciu pierwotnej legalizacji  wagę należy zgłosić do zakładu naprawy wag, który posiada uprawnienia do ich legalizowania. 


Literatura:

[1] http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20010630636
 
Polski Techniczny Sklep Internetowy